वेध 'स्वत:'चा

By Kartiki Arkal
अपना टाईम आएगा!
लॉकडाऊन असताना नित्यनेमाने १५ जूनला माझी शाळा ऑनलाईन तासिका घेणार हे समजल्यावर ही ओळ काही माझा पिच्छा सोडायला तयार नाही.‌ याचे कारण म्हणजे माझ्यापासून दुरावलेला 'तुझं माझं जमेना तुझ्या वाचून करमेना' असा रेल्वेप्रवास आणि जे आता दुसरं घर बनले आहे त्या महाविद्यालयाच्या आवारात नव्या आठवणी निर्माण करण्यासाठी आतुर झालेले माझे मन! 

मनाचा थांगपत्ता लागत नाही, ते खरेच! या काळात ते मला प्रकर्षाने जाणवले. दिनक्रमाची तर पुरती बोंब लागली आहे. पण दिनचर्या चुकली म्हणजे जीवन चुकते असे नाही ही बाब देखील मला या‌ काळातच जाणवली. आता काय करायचे? आपला वेळ कसा घालवावा? या विचारांनी सुन्न होणार्या मनाची जागा नवीन काहीतरी करावे ही कल्पना कधी व्यापून टाकेल ते मला आजतागायत उमगले नाही. चंचल मनाची ही घालमेल रोज सतावते. परंतु तीच या त्रासावरचे औषधसुध्दा बनते. हे औषध म्हणजे मी स्वतःचा नव्याने घेतलेला शोध!

ऑनलाईनच्या विळख्यात आज आपण स्वतःला असे काही जखडून घेतले आहे की त्याला कुठेतरी ब्रेक मारणे गरजेचे होते. आपल्याला मिळालेली अनिश्चित सुट्टी ही गोष्ट प्रकर्षाने आपल्या दृष्टीस आणते. म्हणूनच नकळत का होईना पण मी या online चक्रातून स्वतःला बाहेर काढले आणि आपल्या माणसांच्या सहवासात या वेळेचे सोने केले! अर्थात तंत्रज्ञानाच्या युगात ते पूर्णतः जमले असे नाही. कारण ही काळाची गरज मला नवनवीन गोष्टी शोधण्यास व तिथे आपला कस लावण्यास भाग पाडत होती. यातून नावीन्याची सकारात्मकता जाणवली. त्याच क्षणी समाजमाध्यमांवर आपल्याला मिळणारे व आपण केलेले लाईक्स आणि फॉलोअर्स वाढवण्यासाठी दिसणारी चढाओढ गौण वाटू लागली. कारण आता तिची जागा आईच्या मायेची ऊब, वडिलांचे अदृश्य प्रेम आणि भावाचा बहिणीप्रती असलेला जिव्हाळा यांनी घेतली. आपल्या माणसांच्या सहवासात आणि ऑनलाईन जगाने उपलब्ध करून दिलेल्या संधींचा ताळमेळ साधत स्वविकसनाचा पाया अगदी घट्ट रोवला गेला.
 
आज ३ महिने मागे वळून पाहिले की मनोमन आयुष्याचा सिनेमा उभा राहतो. या सिनेमाची सर्वेसर्वा मीच आहे आणि मला आलेला प्रत्येक अनुभव हा एक नवा प्रसंग आणि मला भेटलेली प्रत्येक व्यक्ती माझा सहकलाकार बनतो. 

शाळेत असताना सुध्दा एवढी मोठी सुट्टी मिळाल्याचे मला आठवत नाही. दरवर्षी जिची आपण विद्यार्थी आतुरतेने वाट पाहत असतो त्या उन्हाळ्याच्या वाढीव सुट्टीने आपल्या मनसोक्त विहारावर गदा आणली हे जेवढं खरं त्याप्रमाणे तिने 'स्व'च्या शोधासाठी मिळवून दिलेली मोकळीक त्याहून खरी आणि मुख्यतः प्रामाणिक!

ही मोकळीक जितकी खरी तितकाच कॉलेजच्या बेलचा होणारा भास!
  

Comments

  1. Tirthangi KulkarniJuly 31, 2020 at 12:48 PM

    खरंच ! सुंदर लिहिलं आहेस ❤

    ReplyDelete
  2. Yatish.ArkalJuly 31, 2020 at 2:18 PM

    मराठी भाषेतील सर्व शब्दांचा पुरेपूर उपयोग केला आहेस.....

    खूपच सुंदर ,👌👌👌👌👌

    ReplyDelete
  3. Ritika AhujaAugust 1, 2020 at 6:58 PM

    Mast likha hai Kartiki ❤❤. Keep going like this 😀😀

    ReplyDelete

Post a Comment

Popular posts from this blog

मतदान कक्षातील बाकावरून

By Kartiki Arkal
"आजी, पिवळ्या रंगातील एक आणि गुलाबी रंगातील एक असे दोन बटण दाबा."  १५ जानेवारी २०२६ रोजी ही सूचना ऐकत माझा दिवस सरला. प्रत्येक वेळी एक बटण दाबून बीप ऐकण्याची सवय असलेल्या अनेक मतदारांसाठी हा नवा प्रकार गोंधळात टाकणारा होता. ज्यांना या प्रक्रियेची माहिती होती त्यांनी लोकशाहीच्या प्रात्यक्षिकामध्ये सहज आपला सहभाग नोंदवला. ज्यांना पुरेशी माहिती नव्हती त्यांनी वरील सूचनेप्रमाणे बीप वाजेपर्यंत थांबून आपली उपस्थिती नोंदवली. या संपूर्ण प्रक्रियेकडे पाहताना शाळा व महाविद्यालयातील नागरिकशास्त्र व राज्यशास्त्राच्या पुस्तकांतील संकल्पना प्रत्यक्षात उतरलेली दिसत होती. भारतीय संविधानाने राज्य धोरणाच्या निर्देशक तत्त्वांनुसार (Directive Principles of State Policy) कलम ४० द्वारे स्थानिक स्वराज्य संस्थांचा पाया रोवला. १९९२ च्या ७४व्या घटना दुरुस्तीने शहरी स्थानिक स्वराज्य संस्थांना घटनात्मक दर्जा मिळाला आणि संविधानाच्या २४३ZA कलमान्वये राज्य निवडणूक आयोगाच्या स्थापनेमुळे स्थानिक निवडणुकांना बळकटी मिळाली. लोकशाहीचा सहभाग देशाच्या तळागाळापर्यंत पोहोचावा, हा या सगळ्या रचनेमागचा हेतू आहे; पण प्र...
Read more

हवेहवेसे वाटणारे वेंधळेपण: स्वत्व साधण्याचे आपलेपण

By Kartiki Arkal
Image
"अगं कार्तिकी, पाऊस ओसरला, जमीन सुकून कोरडी झाली आणि तुझी कॉफीसुद्धा गार झाली! कुठे हरवलीस?" डोक्यात माजलेले विचारांचे काहूर शमवताना बाबांच्या हाकेने तंद्री सुटली आणि मी भानावर आले. त्या दिवशी अचानक सकाळी पाऊस पडला. तसे आजकाल कोणत्याही ऋतूला कधीही दर्शन देण्याची सवय झाली आहे. पण वैशाखाच्या रखरखत्या उन्हात घामाने ओलेचिंब झालेल्या चेहर्‍यावर पावसाचे पाणी पडले आणि विचारांचा दुष्काळ सरून आनंदाचा पूर आला. त्या नादात मी दुसर्‍या जगात पोहोचले; असे जग जिथे माझ्यासोबत होते माझे शब्द, माझ्या कल्पना आणि माझे शब्दांगण! अशा स्वतःसाठी नकळत दिल्या जाणार्‍या वेळेत मला मी नव्याने उलगडताना जाणवते.  कधीतरी शांत बसून स्वतःच्या विचारांचे पिसारे फुलवताना मला माझीच एक नवी ओळख पटते. ही ओळख जगाने दिलेल्या व्याख्येपेक्षा पूर्णपणे वेगळी आहे. जगासाठी मी विशीतली, करिअरच्या शर्यतीत धावणारी, शहाणपणा, समजूतदारी, सामंजस्य आणि जबाबदारीचे धडे गिरवणारी तरुणी असेन; पण माझ्या आत अजूनही एक अल्लड, खट्याळ, 'बोम्मरिल्लू'मध्ये (अर्थात भातुकली) रमणारी मुलगी जिवंत आहे. या जगाला लोक कदाचित वेंधळेपण म्हणतील, पण मा...
Read more

पानांमध्ये दडलेला सुवास अनुभवताना...

By Kartiki Arkal
शाळेत असताना उन्हाळ्याच्या सुट्टीत वह्यापुस्तकांचा कप्पा आवरणे म्हणजे आठवणी, गंमतजंमत, पेन-पेन्सिलचे संच या निकषांच्या आधारावर सरत्या वर्षाचा आलेख रेखाटण्याचा कार्यक्रम असायचा. शाळा संपली तशी खाकी कव्हर घातलेल्या वह्यांची जागा printouts, highlighters, sticky notes यांनी घेतली. या प्रवासात जास्त वेळ लागतो तो पुस्तकांचा कप्पा आवरताना. त्या गराड्यात एकदा शिरले की बाहेर येण्यास मन मानत नाही. पुस्तकांसमवेत भरणारी सभा मन मोहून टाकते. कागदाच्या जंगलातून येणारा सुगंध प्रत्येकवेळी तितक्याच ओढीने स्वतःकडे आकर्षून घेतो.  तशी माझ्याकडे bookshelf लागेल एवढी पुस्तके नाहीत. जी आहेत त्यांचा गंध मन प्रफुल्लित करतो. काही पुस्तके वारंवार वाचली आणि काही निव्वळ सुशोभीकरणासाठी आणल्यासारखी वाटतात. पुस्तके म्हणजे विचार आणि दृष्टीसाठी मेजवानी; मग त्याला सुगंधाची जोड का असते हा प्रश्न कित्येकदा सतावतो.  वैज्ञानिकदृष्ट्या कागदांमधून येणारा वास म्हणजे लिग्निनची जादू. एक वाचक म्हणून विचार केला तर पुस्तकांच्या प्रत्येक पानातून येणारा सुवास म्हणजे पहिल्या पावसात चिंब भिजलेल्या मातीच्या मृद्‌गंधासमानच! मृद्‌...
Read more